Źródła energii elektrycznej na pokładach statków kosmicznych

Pompy ciepła | Oświetlenie LED, żarówki LED | Kolektory słoneczne | Certyfikat energetyczny | Podłogówka

Źródła energii elektrycznej na pokładach statków kosmicznych... Na pokładzie statku kosmicznego znajduje się wiele urządzeń zapewniających prawidłowe funkcjonowanie systemów pokładowych i prawidłową realizację celów misji. Są to między innymi: systemy łączności, telemetrii, nawigacji, sterowania zespołem napędowym, podtrzymywania życia, zespoły czujników i aparatury pomiarowej oraz wiele innych. Większość z nich do prawidłowej pracy wymaga zasilania energią elektryczną. Na pokładzie statku kosmicznego powinny znajdować się źródła energii elektrycznej oraz systemy sterowania i zabezpieczenia pracą tych źródeł, zapewniające niezawodne zasilanie odbiorników pokładowych podczas całego czasu trwania misji statku kosmicznego.

Tu jest miejsce na reklamę.
Zobacz cennik
Pokładowy system zasilania energią elektryczną składa się z czterech głównych części:

-         zasadnicze źródła energii elektrycznej zapewniają zasilanie odbiorników pokładowych w czasie trwania misji kosmicznej np. baterie słoneczne;

-         awaryjne źródła energii elektrycznej zapewniają zasilanie odbiorników pokładowych w czasie niesprawności źródeł zasadniczych np. akumulatory (nie występują na wszystkich statkach kosmicznych);

-         system sterowania i zabezpieczenia (rozdziału, regulacji i kontroli) pracą źródeł i odbiorników energii elektrycznej;

-         odbiorniki pokładowe energii elektrycznej.

Rodzaj zastosowanego źródła energii elektrycznej zależy głównie od:

-         wymaganej mocy niezbędnej dla prawidłowej pracy odbiorników energii elektrycznej;

-         czasu trwania misji statku kosmicznego;

-         trajektorii lotu statku kosmicznego (lot wokółziemski, planety zewnętrzne,...  ).

Na pokładach statków kosmicznych stosowany jest prąd stały o napięciu 28V (120 V - stacja kosmiczna ALFA 1-część amerykańska) i trójfazowy (jednofazowy) prąd przemienny o częstotliwości 400 Hz i napięciach 115V i 36 V. Prąd stały wytwarzany jest przez następujące źródła energii elektrycznej (obecnie stosowane i projektowane):

-         ogniwa chemiczne (akumulatory) - Chemical Battery;

-         ogniwa paliwowe - Fuel Cells;

-         baterie słoneczne (fotowoltaniczne) - Solar / Photovoltanic Power System;

-         dynamiczne przetworniki energii słonecznej - Solar Dynamic Power System - (w fazie prób i testów);

-         generatory radioizotopowe - Radioisotope Thermoelectric Generator - RTG;

-         generatory jądrowe - Nuclear Reactor Power System;

-         generatory magnetogazodynamiczne - Magnetogasodynamic Power System - (w fazie prób i testów );

-         technologia AMTEC - (w fazie prób i testów);

-         technologia Stirling - (w fazie prób i testów);

-         technologia Flywheel - (w fazie prób i testów);

-         termofotoelektryczne źródła zasilania - Termophotovoltanics - (w fazie prób i testów).

-         wiązkowy (mikrofalowy) system zasilania - Beamed (Microvawe) Power System - (w fazie prób i testów);

-         elektrodynamiczne źródła zasilania - Electrodynamic Power System - (w fazie prób i testów);

Prąd przemienny wytwarzany jest przez półprzewodnikowe falowniki.

Ogniwa chemiczne - Akumulatory

Akumulatory stosowane są do zasilania systemów pokładowych statku kosmicznego od początku trwania ery kosmicznej (Sputnik 1 - 1957). Do połowy lat 60 XX wieku występowały głównie jako zasadnicze źródła energii elektrycznej, lecz wraz z rozwojem technologii baterii słonecznych i ogniw paliwowych zaczęły być stosowane jako awaryjne źródła energii elektrycznej. W latach 50 i 60 XX wieku na pokładach statków kosmicznych stosowane były akumulatory srebrowo - cynkowe AgZn (Wostok, Woschod, Sojuz, Mercury, Gemini, Apollo,...), a od początku lat 70 XX wieku akumulatory niklowo - kadmowe NiCd (Salut, SkyLab,...). Akumulatory srebrowo - cynkowe posiadają lepsze parametry energetyczne niż akumulatory niklowo - kadmowe, ale są od nich kilkakrotnie droższe i mają krótszy czas eksploatacji. W latach 80 XX wieku wprowadzono do eksploatacji akumulatory niklowo - wodorowe NiH2, Ni-MH (Międzynarodowa stacja kosmiczna ALFA 1,...). Akumulatory niklowo - wodorowe posiadają zbliżone parametry energetyczne jak akumulatory niklowo - kadmowe, ale mają kilkakrotnie dłuższy czas eksploatacji (6,5 roku - ALFA 1) i nie posiadają efektu pamięci (akumulatory NiCd). Obecnie prowadzi się intensywne prace badawcze nad akumulatorami sodowo - siarkowymi (temp. pracy 300 ÷ 400oC - badania powierzchni Wenus, Merkurego), litowymi (większa gęstość gromadzonej energii) i polimerowymi (bardzo długi czas pracy ~10 000 cykli ładowania i rozładowania).

Ogniwa paliwowe

Ogniwa paliwowe na pokładzie statków kosmicznych stosowane są od połowy lat 60 XX wieku (Gemini 3 - 1965). Proces otrzymywania energii elektrycznej polega na egzotermicznym spalaniu wodoru w tlenie (temp. pracy 150 ÷ 200oC). Dwa atomy wodoru łączą się z atomem tlenu, w wyniku czego powstają dwa wolne elektrony zbierane przez elektrody grafitowo - platynowe i woda. Na pokładzie statków kosmicznych stosowano o.p. kwasowe (elektrolit - kwas fosforowy - Gemini) i alkaiczne (elektrolit - wodorotlenek potasu - Apollo, Space Shuttle). Woda otrzymywana z ogniw alkaicznych jest używana przez załogę do konsumpcji i higieny (około 0,47 dm3 wody przy wytworzeniu 1 kWh - Apollo). Pojedyncze o.p. wytwarza prąd stały o napięciu 0,7 ÷ 1 V. W celu zwiększenia napięcia wyjściowego i wydajności prądowej ogniwa łączy się szeregowo i równolegle. Czas eksploatacji o.p waha się od 400 godz. (Apollo) do 2000 godz. (Space Shuttle). Obecnie prowadzi się intensywne prace badawcze nad o.p. regenerowalnymi, w których woda powstająca podczas pracy ogniwa, byłaby poddawana elektrolizie (zasilanie elektrolizerów np. z baterii słonecznych), zaś otrzymany wodór i tlen ponownie wykorzystywany byłby przez ogniwa paliwowe .

Baterie słoneczne

Baterie słoneczne na pokładzie statków kosmicznych stosowane są od końca lat 50 XX wieku (Vanguard 1 - 1958). Na granicy dwóch warstw półprzewodnika o odmiennym typie przewodnictwa (p i n) pod wpływem padającego promieniowania elektromagnetycznego (światło widzialne) powstaje różnica potencjałów (zjawisko fotoelektryczne wewnętrzne). Ogniwa słoneczne wytwarzane są głównie z  krzemu ( η = 15 ÷ 20% ) i z arsenku galu ( η = 18 ÷ 25% ). W celu zwiększenia napięcia wyjściowego i wydajności prądowej ogniwa łączy się szeregowo i równolegle w baterie ogniw słonecznych. W latach 90 XX wieku na pokładach statków kosmicznych zaczęto stosować ogniwa słoneczne połączone z soczewką Fresnela, pozwalające uzyskać dużo większą sprawność niż w zwykłych o.s. przy tej samej powierzchni czynnej. Baterie o.s. z soczewką

Fresnela noszą nazwę Solar Array (Solar Concentrator Array with Refractive Linear Element Technology - SCARLET ). Ogniwa słoneczne wykorzystujące technologię SCARLET wykorzystano po raz pierwszy w sondzie kosmicznej Deep Space 1 (2000 r.). Stosowanie o.s jest efektywne w odległościach od ok. 0,2 do ok. 2 AU od Słońca (1 AU - jednostka astronomiczna - średnia odległość Ziemi od Słońca ok. 149,6 mln km.). Obecnie prowadzi się intensywne prace badawcze nad dynamicznymi systemami przetwarzania energii słonecznej na energię elektryczną (Solar Dynamic Power System). Energia słoneczna jest skupiana przez reflektor - koncentrator w plamkę o średnicy ok. 1mm, która jest zogniskowana na powierzchni pojemnika zawierającego czynnik roboczy ( gaz, ciecz ). Wzrasta temperatura i ciśnienie ( energia wewnętrzna ) czynnika roboczego. Energia ta zostaje przetworzona w zamkniętym cyklu Braytona, Rankina, Kalina lub Stirlinga na energią mechaniczną, która zostaje przetworzona na energią elektryczną przez konwencjonalne lub liniowe generatory. Sprawność przetwarzania waha się w granicach 30 ÷ 45%. Główną przeszkoda w szerokim stosowaniu dynamicznych systemów przetwarzania energii słonecznej są rozmiary reflektorów - koncentratorów. Przetwornik o mocy elektrycznej 200W znajdujący się na orbicie Saturna ( 9,53 AU od Słońca ) musiałby posiadać reflektor - koncentrator o średnicy ok. 9,7 m.

Generatory radioizotopowe / jądrowe  

Generatory radioizotopowe RTG (Radioisotope Thermoelectric Generator) na pokładzie statków kosmicznych stosowane są od początku lat 60 XX wieku (Transit 4A - 1961 r.). Podstawa działania generatorów RTG jest zjawisko termoelektryczne (zjawisko Seebecka - Peltiera) i zjawisko naturalnego rozpadu promieniotwórczego pierwiastków promieniotwórczych (tzw. połowiczny rozpad promieniotwórczy). Materiał promieniotwórczy podczas samoistnego rozpadu emituje promieniowanie jonizujące (cząstki α lub β) i podczerwone (energia cieplna). Materiał radioaktywny umieszczony jest w hermetycznej kapsule wokół której umieszczona jest bateria ogniw termoelektrycznych (termoogniw). Gorące końce termoogniw dotykają pojemnika z materiałem radioaktywnym, zimne zaś stykają się z radiatorami. Jako materiał radioaktywny najszersze zastosowanie znalazł izotop plutonu Pu238 (t1/2 = 87,74 lat) i polon Po210 (t1/2 = 0,379 r.). 1 kg plutonu Pu238  wypromieniowuje ok. 560 W energii cieplnej. Spadek sprawności wynosi ok. 0,79 % / rok. Termoogniwo stanowi zespół dwóch różnych przewodników (materiał A i B) połączonych na dwóch końcach (tzw. termopara). Jeden spoina nosi nazwę spoiny gorącej, zaś druga spoiny zimnej. Jeśli temperatury obu spoin są różne, to na zaciskach elektrycznych pojawia się siła termoelektryczna. Jej wartość zależy od materiału tworzącego termoogniwo i od różnicy temperatur pomiędzy spoinami. Sprawność termoogniw wykonanych z metali (stopów metali) nie jest większa niż 2 ÷ 3%. Dwukrotnie większą sprawność (6 ÷ 7%) uzyskuje się stosując półprzewodniki jako materiały składowe termoogniwa. W generatorach RTG jako termoogniwa stosuje się pary półprzewodników :

-         PbTe  Ołów - Tellur        - praca do temperatury + 900oC;

-         SiGe  Krzem - German  - praca do temperatury + 1500oC.

Pierwszym rodzajem generatorów RTG stosowanych w latach 60 i 70 XX wieku były generatory SNAP (Systems for Nuclear Auxiliary Power - Pomocniczy Nuklearny System Zasilania)  Stosowane były w misjach księżycowych Apollo (SNAP 27 - Apollo 12 ÷ 17, P = 70W ), w misjach międzyplanetarnych Pioneer 10 i 11 (4 x SNAP 19, P = 40W ) i w misjach marsjańskich Vikinga 1 i 2 (2 x SNAP 19 ). Każdy SNAP składał się z pojemnika z materiałem radioaktywnym otoczonym przez baterię złożoną z 442 termoogniw PbTe. Gorące złącza termoogniw pracowały w temperaturze ok. + 600oC, zaś zimne końce w temperaturze ok. + 275oC.

W latach 70 XX wieku wzrosła złożoność systemów pokładowych statków kosmicznych i zapotrzebowanie na energię elektryczną, dlatego też wprowadzono do użytku nową generację generatorów RTG - MHW RTG (MultiHundred Watt RTG). Paliwo jądrowe umieszczone było w 24 pojemnikach, otoczonych przez 312 termoogniw SiGe. Moc elektryczna wynosiła ok. 157W przy sprawności ok. 6,6 %. Gorące złącza termoogniw pracowały w temperaturze ok. + 1000oC, zaś zimne końce w temperaturze ok. + 300oC. Generatory MHW RTG występują na pokładach dwóch bliźniaczych sond międzyplanetarnych Voyager 1 i 2 (po 3 sztuki), które mimo upływu 25 lat od startu pracują do dzisiaj i zapewniają zasilanie systemów pokładowych obu sond. Najnowszą generację generatorów RTG stosowanych od lat 80 XX wieku do dzisiaj są generatory GPHS RTG (General Purpose Heater System). Generator GPHS RTG składa się z 18 niezależnych modułów wypełnionych paliwem jądrowym (18 x 4 tabletki PuO2 o wadze ok. 150 g / każda), otoczonych przez baterię 576 termoogniw  SiGe (po 32 sztuki / moduł). Generator GPHS RTG wytwarza ok. 300 W mocy elektrycznej przy sprawności ok. 7,6 %. Generatory GPHS RTG występują na pokładach sond międzyplanetarnych Galileo (2 x GPHS RTG, Wenus, Jowisz), Ulysses (1 x GPHS RTG, badanie obszarów polarnych Słońca) i Cassini (3 x GPHS RTG, Jowisz, Saturn - Tytan lipiec 2004 r.). Generatory RTG są stosowane w sytuacjach, w których nie mogą być stosowane inne źródła energii elektrycznej (baterie słoneczne, ogniwa paliwowe, ...):

-         zbyt duża lub zbyt mała odległość od Słońca;

-         rejony silnej radiacji - Jowisz, burze piaskowe - Mars, ekstremalne różnice temperatur - Księżyc;

-         praca w dowolnym położeniu przestrzennym;

-        bardzo długi czas trwania misji kosmicznej (powyżej 10 lat).

Od połowy lat 60 XX wieku rozpoczęły się eksperymenty z zastosowaniem generatorów jądrowych jako pokładowych źródeł energii elektrycznej. Jako paliwo jądrowe stosowany był wzbogacony izotop uranu U235 (≥ 90%). Uran U235 wydziela olbrzymie ilości energii cieplnej (ok. 500 000 razy więcej niż analogiczna ilość plutonu Pu238), która jest przetwarzana w energię elektryczną metodą statyczną


 - termoogniwa i  technologia Thermionic (generator termoelektronowy) lub metodą dynamiczną -

 

cykle Braytona, Rankina, Kalina lub Stirlinga. Pierwszy reaktor jądrowy SNAP 10 (sztuczny satelita Ziemi - SNAPSHOT ) został wyniesiony na orbitę w kwietniu 1965 roku. Reaktor o mocy cieplnej ok. 46 kW (ok. 4,3 kg uranu U235) otoczony był przez baterię 3000 termoogniw SiGe i wytwarzał ok. 600 W mocy elektrycznej. Reaktor pracował prawidłowo przez 43 dni (awaria systemów pokładowych sztucznego satelity). W latach 80 XX wieku w Stanach Zjednoczonych rozpoczęto prace projektowe nad reaktorem SP 100 (ok. 140 kg uranu U235) o mocy docelowej ok. 100 kW (ok. 825 kW przy użyciu technologii Stirling), który nie doczekał się dotychczas praktycznej realizacji. W latach 60 XX wieku w byłym ZSRR rozpoczęto intensywne prace projektowe nad zastosowaniem reaktorów jądrowych w technice kosmicznej. Owocem tych badań była seria reaktorów jądrowych:

-         Romashka - 1965 ÷ 1967r.              PQ = 40 kW      PE = 0,8 kW      Przetwornik - termoogniwa;

-         RORSAT (Buk) - 1967 ÷ 1988r.       PQ = 100 kW     PE = 4 kW        Przetwornik - termoogniwa;

-         TOPAZ I, II i III - 1987r.                   PQ = 150 kW     PE = 6 kW        Przetwornik - Thermionic;

Zjawisko, na którym opiera się praca generatora termojonowego (Technologia Thermionic) jest podstawą działania lamp elektronowych. Efekt ten polega na emisji elektronów z powierzchni rozżarzonego metalu (emitera). Ilość elektronów emitowanych zależy głównie od materiału i od temperatury emitera. Część elektronów dociera do kolektora, skąd przez obwód zewnętrzny (odbiorniki energii elektrycznej) dociera do emitera. Emiter w elemencie paliwowym Thermionic (TFE - Thermionic Fuel Element) wykonany jest w postaci cylindra z wolframu lub molibdenu.

                

Wewnątrz emitera znajduje się paliwo jądrowe w postaci dwóch tabletek UO2 (ok. 0,31 kg  93 ÷96 % U235). Ciepło wydzielane w wyniku reakcji rozszczepiania uranu podgrzewa emiter do temperatury ok. ok. + 1500 ÷ 1700oC. Emiter otoczony jest przez cylindryczny kolektor wykonany z niobu. Pomiędzy elektrodami występuje szczelina wypełniona oparami cezu. Od obu elektrod wyprowadzone są przewody elektryczne do podłączenia zewnętrznych odbiorników energii elektrycznej. Kolektor otoczony jest warstwą izolatora i zewnętrzną osłoną. W każdym elemencie paliwowym TFE znajduje się 79 par emiter - kolektor połączonych równolegle. Przetwornik Thermionic pozwala uzyskać moc wyjściową ok. 25 ÷ 40W z 1cm2 powierzchni emitera przy napięciu wyjściowym ok. 0,7 V z jednego TFE. W reaktorze TOPAZ znajduje się 37 elementów paliwowych TFE. Dodatkowo reaktor posiada pręty sterujące i kontrolne, moderator, reflektor neutronów i system chłodzenia (płynny NaK). Sprawność przetwarzania energii nie przekracza 10%, a czas pracy elementów TFE nie przekracza 10 lat. Dynamiczne metody przetwarzania energii cieplnej na elektryczną opierają się na przetworzeniu energii cieplnej na energię mechaniczną i ponowne przetworzenie energii mechanicznej na energię elektryczną. Proces ten przebiega w oparciu o Cykl Braytona ( η ~ 33% ), Rankina ( η ~ 27% ), Kalina ( η ~ 40% ) lub technologię Stirling ( η ~ 34% ).

 

 

 

 

Przyszłościowe źródła energii elektrycznej

  Obecnie prowadzi się intensywne prace nad nowymi źródłami energii elektrycznej przeznaczonymi do zasilania statków kosmicznych. Technologia AMTEC (Alkali Metal Thermal to Electric Conversion) wykorzystuje unikalne własności ceramicznego stałego elektrolitu wykonanego z AlO2  (tzw. BASE - β - Alumina Solid Electrolyte), który "przepuszcza" przez siebie jony metali (+Na), stanowi zaś przeszkodę dla atomów. Energia cieplna dostarczona z zewnętrznego źródła podgrzewa płynny sód do temperatury parowania (parownik). Atomy sodu pod wpływem różnicy ciśnień przechodzą przez BASE, gdzie są "obdzierane" z elektronów i jako jony zbierają się na katodzie. Elektrony zbierają się na anodzie, skąd są odprowadzane przez przewody elektryczne do odbiorników energii elektrycznej, a następnie do katody, gdzie ponownie łaczą się z jonami w atomy sodu. Sód jest skraplany w  chłodnicy skąd przez zespół kapliar wędrują ponownie do parownika. Technologia AMTEC pozwala osiągnąć sprawność przetwarzania energii na poziomie 30 ÷ 40%.

Technologia Stirling do przetwarzania energii wykorzystuje znany od kilkudziesięciu lat silnik Stirlinga. Główną zaletą tego silnika jest jego wysoka sprawność przy stosunkowo niskich temperaturach pracy, oraz prostota konstrukcji (m.in. brak układu zapłonowego). Wewnątrz cylindra znajdują się dwa tłoki: swobodny i roboczy. Tłok swobodny ma za zadanie przetłaczanie czynnika roboczego (wodór, hel) pomiędzy przestrzenią nad i pod tłokiem. Czynnik roboczy jest podgrzewany z zewnętrznego źródła ciepła przez co wzrasta jego temperatura i ciśnienie. Ruch tłoka swobodnego pociąga za sobą ruch tłoka roboczego połączonego z zewnętrznym odbiornikiem energii mechanicznej (generator elektryczny, ...). Technologia Flywheel wykorzystuje możliwość gromadzenia energii mechanicznej z wykorzystaniem wirującej masy. W czasie, gdy statek kosmiczny znajduje się np. na oświetlonej stronie Ziemi, zasilanie odbiorników pokładowych zapewniają baterie słoneczne. Dodatkowo część energii elektrycznej zasila generator - silnik, który "rozkręca" wirującą masę. W czasie, gdy statek kosmiczny znajduje się w cieniu Ziemi, a baterie słoneczne stają się nieużyteczne, wtedy właśnie energia zgromadzona w postaci energii kinetycznej wirującej masy napędza generator - silnik, który wytwarza energię elektryczną. Prototypowy Flywheel ma zostać zainstalowany na pokładzie międzynarodowej stacji kosmicznej Alfa 1. Technologia Termophotovoltaics wykorzystuje ogniwa słoneczne o maksimum czułości widmowej w cieplnym zakresie promieniowania podczerwonego. Jądrowe źródło ciepła otoczone jest baterią ogniw słonecznych, które przetwarzają energię cieplną bezpośrednio w energią elektryczną. Główny problem stanowi opracowanie odpowiednio efektywnych

baterii słonecznych, odpornych na promieniowanie jonizujące emitowane przez jądrowe źródła ciepła. Zasilanie mikrofalowe (Microvawe Power System) projektowane jest do zasilania statków kosmicznych znajdujących się na orbicie wokółziemskiej, wokółksiężycowej lub w drodze na Księżyc. Skoncentrowana wiązka mikrofal emitowana jest z powierzchni Ziemi (Księżyca) w kierunku statków kosmicznych. Systemy emiterów na powierzchni Ziemi, Księżyca zasilane mogą być z reaktorów jądrowych, baterii ogniw słonecznych,... Odmianą zasilania mikrofalowego jest zasilanie wiązkowe (Beamed Power System), gdzie z powierzchni Ziemi, Księżyca w kierunku statku kosmicznego emitowana jest wiązka laserowa. Wiązka ta trafia na powierzchnię ogniw słonecznych na powierzchni statku kosmicznego, gdzie zamieniona zastaje na energię elektryczną. Najbardziej futurystycznym projektem zasilania statków kosmicznych jest zasilanie elektrodynamiczne (Electrodynamic Power System). Za statkiem kosmicznym w ziemskim polu magnetycznym "ciągnie się" przewód elektryczny o długości kilku, kilkunastu kilometrów. Na końcach przewodu występuje różnica potencjałów o wartości setek, tysięcy wolt. Na końcach przewodu o długości 1000 metrów przemieszczanego w ziemskim polu magnetycznym (B = 6,5 x 10 -5 T) z prędkością 7,9 km / s (I prędkość kosmiczna) pojawi się różnica potencjałów o wartości ok. 500 V (wartość teoretyczna).

Przedstawione przykłady istniejących i projektowanych systemów zasilania energią elektryczną statków kosmicznych nie wyczerpują całości problemu. W czasie długotrwałych misji kosmicznych najbardziej ekonomicznym źródłem zasilania wydają się być reaktory jądrowe, jednak problemy z odpowiednim ekranowaniem reaktora, uniemożliwiają obecnie stosowanie tego rodzaju urządzeń w misjach załogowych. Główny problem w rozwoju nowoczesnych źródeł zasilania stanowi bariera technologiczna i materiałowa. Generatory magnetogazodynamiczne (MGD) projektowane i planowane w latach 60 XX wieku jako przyszłościowe źródła energii elektrycznej dla statków kosmicznych nie znalazły szerokiego zastosowania. Nie powstały do dziś materiały zdolne przez lata do przenoszenia bardzo dużych obciążeń termicznych (w temperaturach do + 5000 OC). Postęp technologiczny w produkcji materiałów dielektrycznych doprowadził do powstania tzw. superkondensatorów. S. o pojemnościach rzędu tysięcy faradów, posiadają dużo większą gęstość gromadzenia energii niż akumulatory, przy jednocześnie dużo mniejszej masie. S. z powodzeniem zastępują akumulatory w systemach zasilania małych mocy. S. stosowane są obecnie na pokładzie sond międzyplanetarnych Galileo, Ulysses i Cassini jako element systemu zasilania współpracujący z generatorem radioizotopowym GPHS - RTG. Osobiście uważam, że naukowcy nie postawili jeszcze kropki nad "i". Cały czas w laboratoriach badawczych i w czasie lotów kosmicznych prowadzi się testy nowych źródeł i systemów zasilania energią elektryczną. Dlatego też w ciągu najbliższych lat mogą pojawić się nowe, doskonalsze i bardziej efektywne źródła i systemy zasilania energia elektryczną statków kosmicznych.

autor: mgr inż. Adam JAROSZEWICZ

 

 

Źródła energii elektrycznej na pokładach statków kosmicznych

Promocje: